Miłość

Miłość doskonała

Sposób, w jaki św. Paweł pisze o miłości, sprawia, że staje się ona jakby żyjącą osobą: jest „cierpliwa”, „łaskawa”, „nie zazdrości”, „nie unosi się pychą”, „wszystko przetrzyma”. Ta personifikacja pozwala zrozumieć, że każdy człowiek może stać się jak miłość. Kochając, nadajemy sens swojemu życiu, a gdy rezygnujemy z miłości, zostaje w nas pustka: „Gdybym też miał dar prorokowania / i znał wszystkie tajemnice, / i posiadał wszelką wiedzę, / […] a miłości bym nie miał, / byłbym niczym.” Przymioty wymieniane przez apostoła dotyczą nie tylko relacji istniejących między kobietą a mężczyzną, ale też relacji ogólnoludzkich. Wzajemny szacunek, gotowość do poświęceń, pokora i trwałość uczucia sprawiają, że miłość staje się doskonała.

Miłość czysta, cierpliwa, wytrwała

  • (L) John Ronald Reuel Tolkien, Władca Pierścieni

Szczere uczucie, jakim darzyli się wzajemnie Aragorn i Arwena, opisane jest przez Tolkiena w Dodatkach do głównej treści dzieła o Śródziemiu (Fragment historii Aragorna i Arweny). Człowiek i córka elfów pokochali się od pierwszego spotkania, jednak zanim ich szczęście się wypełniło, musieli oboje przeżyć wiele lat rozłąki, w trakcie której Aragorn walczył z siłami Saurona. Arwena zaś wyrzekła się daru nieśmiertelności i zamiast odpłynąć ze swoim ludem za Morze, pozostała w Śródziemiu. Dopiero po 120 latach szczęśliwego życia u boku króla Aragorna, pożegnała ukochanego, okrywając się żałobą i samotnie spędzając długi czas aż do swojej śmierci.

Pozytywistyczna nowela opowiada o skromnym, ubogim małżeństwie, które nawet w obliczu śmiertelnej choroby pielęgnuje uczucie. Małżonkowie wspierają się nawzajem, sięgając nawet po drobne oszustwo, aby jak najdłużej podtrzymywać nadzieję na wyzdrowienie jednego z nich.

Miłość niespełniona, nieszczęśliwa

Uczucie Stanisława Wokulskiego do Izabeli Łęckiej nie mogło być spełnione z kilku powodów. Różnica pochodzenia kupca-szlachcica i arystokratki była poważną przeszkodą, która stała na drodze do szczęścia wielu par. W przypadku powieści Prusa problem tkwił nie tylko w braku akceptacji otoczenia dla małżeńskich planów Wokulskiego. Sama Izabela, mając wysokie mniemanie o sobie i swojej klasie, a jednocześnie gardząc ludźmi z niższych warstw społecznych, nie potrafiła dojrzeć w Stanisławie godnego kandydata na męża. Oboje bohaterów dzieliły również życiowe doświadczenia – ona wychowana była w luksusie, beztrosce i przekonaniu o swojej wyższości, on zaś – doświadczył walki w powstaniu, przeżył zesłanie na Syberię, ciężko pracował i miał szacunek dla ludzi, którzy swoją pracą przyczyniali się do polepszenia losu innych.

Miłość wyidealizowana

  • (L) Johann Wolfgang Goethe, Cierpienia młodego Wertera

Miłość, jaką Werter darzył Lottę, była oparta na jego własnych wyobrażeniach. Zachwycony jej urodą, delikatnością i inteligencją, stworzył w swojej wyobraźni – wyrażony w listach do przyjaciela – wizerunek kobiety idealnej. Wyolbrzymiał jej zalety, w poetyckich słowach opisywał jej wdzięk, nie zważając na to, że serce Lotty należy do innego mężczyzny. Zachowanie Wertera trafnie określa zwrot „zaślepienie miłością”. Bohater, zauroczony dziewczyną i skupiony na swoich uczuciach, nie potrafił zaakceptować jej odrzucenia.

Stanisław Wokulski był człowiekiem myślącym racjonalnie, zwłaszcza w kwestiach finansowych i dotyczących zarządzania sklepem. W miłości jednak postępował podobnie jak Werter: z jakiegoś powodu uwierzył w to, że może zdobyć rękę pięknej arystokratki. Urzeczony jej urodą, od chwili, w której ujrzał ją po raz pierwszy w teatrze, idealizował swoją wybrankę. Przez bardzo długi czas nie umiał dostrzec jej wad, Nie wierzył w jej oschłość i ignorancję. Dopiero podczas podróży pociągiem, gdy usłyszał jej drwiny w rozmowie ze Starskim, odkrył, że jest ona pustą kokietką, której przychylność jest wyłącznie wynikiem wyrachowania. Nawet gdy jednak próbował otrząsnąć się z szoku po tym zdarzeniu, wracał myślami do Izabeli i zastanawiał się, czy rzeczywiście to, co usłyszał, było prawdą i czy przypadkiem nie pomylił się w surowej ocenie arystokratki.

Miłość rodzica do dziecka

Cykl 19 trenów napisanych po śmierci Urszulki ukazuje ogrom cierpienia ojca po stracie córki, ale też głębię ojcowskiej miłości. Sposób opisywania zalet dziewczynki (zdrobnienia, czułe porównania i epitety), a zarazem wzruszający zapis żałoby i pustki po śmierci dziecka, świadczą o silnym uczuciu, które na zawsze pozostanie w sercu ojca.

Wiersz średniowieczny, opisujący lament Maryi przeżywającej wraz z Jezusem jego drogę krzyżową i śmierć, to zapis ludzkich uczuć matki cierpiącej wraz z dzieckiem. Maryja, choć była Matką Boga, wobec niesprawiedliwej męki i okrucieństw, jakich doznaje Syn od ludzi, pozostaje bezradna. Zwracając się do odbiorców (np. w apostrofie „Posłuchajcie, bracia miła…”) żali się i próbuje znaleźć pocieszenie w ludzkich sercach.

Miłość, która uzdrawia

  • (L) Fiodor Dostojewski, Zbrodnia i kara

Relacja Rodiona Raskolnikowa i Soni nie od początku zwiastowała szczęśliwe zakończenie. Mroczna tajemnica głównego bohatera (popełniona zbrodnia), trudne doświadczenia dziewczyny (nałóg i śmierć ojca, konieczność utrzymania rodziny, upokarzające zajęcie), a przede wszystkim różnice w światopoglądzie obojga bohaterów sprawiały, że trudno było spodziewać się narodzin miłości. Ich drogi jednak spotkały się wielokrotnie, a z każdym kolejnym spotkaniem Rodion i Sonia coraz wyraźniej dostrzegali łączące ich uczucie. Dzięki ofiarnej miłości Soni i dzięki jej trwałym przekonaniom Rodion przyznał się do winy, przyjął karę, a co najważniejsze – odrodził się wewnętrznie. Jego ponowne narodziny zbiegły się z okresem świąt Wielkiej Nocy – tak jak Jezus pokonał ciemność i śmierć, tak Raskolnikow oczyścił swoją duszę z mroku, odpokutował winę i rozpoczął nowe życie u boku Soni.

Miłość w cieniu śmierci

 1,166 total views,  2 views today