Przemijanie

O przemijaniu najpiękniej pisali poeci baroku. Daniel Naborowski, przedstawiciel poezji metafizycznej, stosując zabiegi artystyczne typowe dla epoki (zwięzłość, przerzutnie, szyk przestawny, wyliczenia, oksymorony), wyraża przekonanie o tym, że ludzkie życie jest kruche i ulotne.

  • (O) Salvador Dali, Trwałość pamięci

Salvador Dali jest autorem surrealistycznej kompozycji pt. Trwałość pamięci. Symbolika przemijania ukazana na obrazie (zdeformowane zegary, bezlistne drzewo, zniekształcona ludzka twarz, pustkowie czy woda sięgająca po horyzont) pozwala na interpretowanie tego dzieła właśnie w kontekście upływu czasu i jego konsekwencji. W obliczu przemijania przestają mieć znaczenie godziny. Czas się rozmywa, staje się niedokładny i w końcu przestaje nas ograniczać. Liście opadną z drzew, a mrówki (które na obrazie znajdują się na jednym z zegarków) oczyszczą grunt z materii, która po nas pozostanie. Ta niezwykła wizja hiszpańskiego artysty jest intensywna w swoim wyrazie, a jednocześnie budząca wiele różnych interpretacji. 

Źródło: http://www.magazynsztuki.pl

Piosenka nagrana w roku 1997 przez Marylę Rodowicz (sł. Jacek Cygan, muz. Robert Janson) mówi o ulotności ludzkiej natury. O tym, jak jesteśmy „łatwopalni”. Pragniemy żyć pełnią życia, spalamy się i odchodzimy tam, gdzie „czasami odchodzi któryś z nas”. Ten piękny, nastrojowy i nostalgiczny utwór skłania do refleksji nad istotą naszego istnienia. Jesteśmy słabi, ulotni, przemijamy, a jednak miejsce, do którego przenosimy się po śmierci, nazwane zostało „największym ukrytym skarbem”. Może zatem przemijanie ma sens…?

Jan Kochanowski w Pieśni IX z Ksiąg wtórych mówi o przemijaniu, stosując odwołania do następujących po sobie pór roku. Powtarzalny cykl panujący w naturze ilustruje przekonanie o tym, że zmiany i przemijanie są wpisane w naszą ludzką egzystencję. Rodzimy się, podobnie jak przyroda budzi się do życia wiosną. Dojrzewamy jak lato, przekwitamy jak drzewa jesienią i odchodzimy – podobnie jak natura obumiera zimą. „Nic wiecznego na świecie…” – mówi podmiot liryczny. Aby pogodzić się z taką koleją rzeczy, najlepiej przyjąć postawę stoicką: „Lecz na szczęście wszelakie / Serce ma być jednakie.” Niezależnie od tego, co się dzieje w naszym życiu – czy jest dobrze, czy źle – musimy z dystansem podejść do każdego kaprysu Fortuny. Podobnie powinniśmy zaakceptować niezmienną prawdę o naszym przemijaniu. 

3 thoughts on “Przemijanie

  1. Marcel Proust ” W poszukiwaniu straconego czasu” i polemika z Proustem ” Panny z Wilka” Jarosław Iwaszkiewicz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *